Kolorowanki jean dubuffet
Kolorowanki Jean Dubuffet to wzory oparte na pracach francuskiego malarza, twórcy pojęcia art brut, czyli sztuki surowej i nieprofesjonalnej. Dubuffet celowo odrzucał akademickie kanony, malował grubą kreską, upraszczał kształty ludzi i zwierząt do dziecięcych form, wypełniał płaszczyzny gęstymi wzorkami. Jego prace przypominają rysunki małych dzieci lub osoby nieznające zasad malarstwa, choć był wykształconym artystą. Dla dzieci te kolorowanki to niezwykłe doświadczenie, bo po raz pierwszy widzą wzory będące sztuką muzealną i jednocześnie tak bliskie ich własnemu sposobowi rysowania.
Charakterystyczne motywy w pracach Dubuffeta
Najbardziej rozpoznawalne są sylwetki ludzkie zredukowane do prostych kształtów, jakby narysowane jedną ciągłą linią bez odrywania ręki. Postacie mają okrągłe głowy, proste korpusy, ręce i nogi jak patyczki lub grube walce. Brak perspektywy, proporcji i detali anatomicznych, wszystko spłaszczone do dwuwymiarowego wzoru.
Prace z serii Site zamieszkane obiekty pokazują architekturę podzieloną na nieregularne pola, wypełnione gęstymi wzorkami. Kreska jest gruba, czarna, pewna. Dubuffet często pokrywał tła szachownicą, kropkami, kreskowaniem, tworząc rytmiczne powtórzenia. Dzieciom te wzory kojarzą się z mapami, planami miast albo labiryntami.
Zwierzęta w jego ujęciu, jak słynna Krowa o subtelnym nosie, to zdeformowane sylwetki bez realizmu. Krowa ma grubą czarną obwódkę, ciało podzielone na pola, jakby składała się z puzzli. Podobnie konie, psy, ptaki – wszystkie uproszczone do minimum, ale rozpoznawalne po podstawowych cechach.
Jak dzieci kolorują wzory Dubuffeta
Młodsze dzieci w wieku sześciu, siedmiu lat są zaskoczone, że to sztuka. Mówią, że tak właśnie one rysują w domu. To działa niezwykle motywująco, czują się artystami na równi z malarzem z muzeum. Kolorują intuicyjnie, często wypełniają każde pole innym kolorem bez planu, bo wzory same sugerują mozaikowe podejście. Gruba czarna kreska trzyma kolor w ryzach, nie trzeba się martwić wychodzeniem poza linie.
Starsze dzieci, ośmio- i dziewięciolatki, eksperymentują z kontrastem. Wybierają jaskrawe kolory obok ciemnych, naprzemiennie kolorują pola, tworzą własne rytmy. Zauważają, że u Dubuffeta brak jest cienia i głębi, więc nie muszą się zastanawiać nad realistycznym kolorem. Krowa może być różowa, niebo zielone, ziemia żółta – wszystko jest dozwolone. To uwalnia od klasycznych reguł kolorowania.
Dorośli sięgają po te wzory jako kolorowanki relaksacyjne. Gęste, powtarzalne pola do wypełnienia działają medytacyjnie, podobnie jak mandale. Brak presji odwzorowania rzeczywistości pozwala skupić się na procesie, rytmie nakładania koloru, dobieraniu kombinacji. Dubuffet staje się pretekstem do zabawy kolorem bez ograniczeń.
Kiedy wzory art brut się sprawdzają
Kolorowanki z pracami Dubuffeta działają świetnie w szkołach podczas lekcji plastyki o sztuce nowoczesnej. Nauczyciele pokazują oryginały, potem rozdają wzory, dzieci łatwiej rozumieją, że sztuka nie musi być realistyczna. To konkretny przykład, że różne sposoby przedstawiania świata mają wartość.